Jeugdstrafrecht

Als je iets hebt gedaan wat niet mag, dan kan de politie je aanhouden of je een bekeuring geven. Als je bent aangehouden en je bent minderjarig, dan belt de politie je ouders of voogd. Als je als jongere wordt aangehouden mag je meestal kiezen tussen doorgestuurd worden naar justitie (je krijgt dan een strafblad) of naar Halt (je krijgt geen strafblad).

 

Wat is het verschil tussen aanhouden en staandehouden?

Spreekt de politie je aan op het feit dat je geen licht hebt op je fiets? Dan spreken we van staandehouden. Na staandehouden, voor bijvoorbeeld een verkeersovertreding, krijg  je van de politie meestal een geldboete.

Wordt je betrapt op bijvoorbeeld diefstal? Dan wordt je meegenomen naar het politiebureau. Dan spreken we van aanhouding. Aanhouding gaat dus verder dan staandehouden. Je wordt tijdelijk van je vrijheid ‘beroofd’ en moet mee naar het bureau.

 

Aangehouden

Als je ervan verdacht wordt iets strafbaars te hebben gedaan mag de politie je aanhouden, ze vragen hoe je heet, waar je woont en wat je geboortedatum- en plaats is. Je mag alleen aangehouden worden als:

    •  je op het moment dat je een misdrijf pleegt wordt betrapt (dan mag ook ieder ander je aanhouden, zoals een verkoper in de winkel die ziet dat je iets steelt, in afwachting van de komst van de politie);
    • je verdacht wordt van een strafbaar feit, waarvoor je langere tijd kunt worden vastgehouden;
    • je valse gegevens opgeeft (dit is strafbaar);
    •  je identiteit niet vast komt te staan.

 

Je kunt worden meegenomen naar het politiebureau voor verhoor. Als blijkt dat er meer onderzoek nodig is naar het strafbare feit, dan kun je uiterlijk 110 dagen in voorarrest vastgehouden worden. Na het voorarrest kun je vervolgd worden volgens het strafrecht of de zaak wordt geseponeerd.

 

Jeugdstrafrecht
Als je onder de 18 bent dan val je nog onder het jeugdstrafrecht. Het jeugdstrafrecht is milder dan het volwassenenstrafrecht. Soms kan een rechter bepalen dat je toch onder het (volwassenen) strafrecht valt als je 16 of 17 bent. Je moet dan wel iets misdaan hebben dat bij ernstige strafbare feiten hoort, of je “volwassen” gedragen hebben. Omgekeerd kan het ook: je kunt dus als 18-, 19- en 20-jarige onder het jeugdstrafrecht vallen.

 

Jongeren tussen de 12 en 18 jaar die een misdrijf hebben gepleegd kunnen in een jeugdgevangenis terecht komen, of een geldboete krijgen. Als je onder de 12 jaar bent en je pleegt een misdrijf, dan wordt je niet vervolgd. Wel kunnen er maatregelen opgelegd worden door de kinderrechter, zoals het benoemen van een voogd die toezicht op je gaat houden.

 

Halt, een alternatieve straf
Als je iets hebt gedaan dat strafbaar is en je bent tussen de 12 en 18 jaar, dan kan de politie je doorsturen naar Bureau HALT. HALT kan je een alternatieve straf voor gevangenisstraf geven. HALT staat voor: het alternatief. Dat betekent ‘ een andere mogelijkheid’. In plaats van dat je jeugddetentie of alleen een geldboete krijg, krijg je bij Halt de kans om je fout goed te maken door een werk of leerstraf uit te voeren. Soms moet je ook gemaakte schade terug betalen. Je moet dan bijvoorbeeld de aangerichte schade herstellen of (deels) vergoeden.

 

Als jij je goed aan de afspraken houdt wordt de zaak niet naar de rechter doorgestuurd. Halt is voor jongeren van 12 tot 18 jaar. Als je de zaak met HALT goed hebt afgerond, wordt je zaak niet door Justitie vervolgd en wordt je niet geregistreerd in het JDS (Justitieel Documentatie Systeem).

 

Houd jij je niet aan de afspraken of wordt de Halt straf tussentijds gestopt? Halt rapporteert dan hierover aan de politie en die stuurt het proces-verbaal naar de officier van Justitie. De officier van Justitie beslist over de verdere afhandeling van de zaak. Een nadeel is dat er dan wel een registratie in het Justitiële Documentatie Systeem gemaakt wordt. Je hebt dus een ‘strafblad’.

 

Justitie
Als je niet kiest voor Halt, ouder bent dan 18 jaar of je niet aan de afspraken van Halt houdt dan krijg je een straf opgelegd door justitie. Dat kan zijn:

    • Geldboete.
    • Jeugddetentie: dit is de zwaarste straf die je als minderjarige kunt krijgen. Je moet dan naar een gevangenis voor jongeren. Je hebt hierna bijna altijd een strafblad.
    • Taakstraf: Wanneer je als minderjarige een geldboete hebt gekregen of detentie krijgt opgelegd, dan kun je aan de kinderrechter vragen om deze boete of detentie om te zetten in een taakstraf. Je moet dan een aantal uur werken. Ben je 16 jaar of ouder, dan krijg je ook bij een taakstraf meestal een strafblad.


Jeugdstrafrecht
Jongeren tussen de 12 en 18 jaar die de wet overtreden vallen onder het jeugdstrafrecht. Dat betekent dat je met de kinderrechter te maken krijgt. Als minderjarige van 12 jaar of ouder heb je recht op een advocaat. Jongeren krijgen in de meeste gevallen andere straffen opgelegd dan een meerderjarige die hetzelfde of een vergelijkbaar misdrijf heeft gepleegd. Ze heten jeugdstraffen en kunnen in de vorm van een geldboete, jeugddetentie of taakstraf (HALT) worden gegeven. Bij jongeren vanaf 16 jaar kan de rechter soms beslissen dat het misdrijf zo ernstig is dat het onder het volwassen strafrecht valt.

 

Strafblad
Misdrijven en ernstige overtredingen die niet afgedaan worden met een Haltstraf, worden geregistreerd in het Justitieel Documentatie Systeem (JDS, vroeger: het Strafregister). In dit register wordt bijgehouden waarvoor je veroordeeld bent; dat heet een strafblad. Een strafblad blijft vier jaar bewaard. Als je tot een gevangenisstraf bent veroordeeld, worden die vier jaar opgeteld bij de tijd dat je hebt vastgezeten. Een strafblad van een jongere tot 18 jaar wordt 2 of 4 jaar bewaard.

 

Een strafblad heet nu officieel ‘uittreksel justitiële documentatie’. De gegevens in het JDS blijven geruime tijd bewaard en je kunt jouw uitreksel tegen betaling inzien.

 

Als je nog minderjarig bent, kan de rechter bepalen dat een straf die je gekregen hebt, niet op een strafblad komt te staan.

 

Verklaring van goed gedrag

Voor allerlei beroepen en functies is een verklaring van goed gedrag nodig. De officiële naam daarvoor is ‘Verklaring Omtrent het Gedrag’ (VOG). Een registratie in het JDS kan betekenen dat je geen verklaring van goed gedrag van de gemeente kunt krijgen. Officieel beslist de Minister van Justitie daarom of je al dan niet zo’n verklaring krijgt.

 

Wat kan het JIP voor jou betekenen.

Zit je in een situatie waarbij je niet goed weet wat je moet doen. Dan kan het JIP je helpen antwoorden te vinden op de vragen die je hebt.  Ook kun je jouw vragen stellen aan een medewerker van het JIP, die jou kan informeren over het jeugdstrafrecht.. Het JIP inloopspreekuur is elke dinsdag- en donderdag middag van 15.00 uur tot 17.00 uur geopend. Je kunt bij ons langs komen Wilgenhoflaan 2c in Beverwijk om met een medewerker van het JIP te praten. Tijdens het inloopspreekuur kun je gewoon binnen komen lopen of bellen (0251-3003976) en vragen stellen over dingen die je bezighouden of waar je zelf geen antwoord op kan vinden. Je kunt ons ook mailen ( jip@nul251.info)

 

Folders

Bij het JIP zijn er folders aanwezig over het onderwerp jeugdstrafrecht, waardoor je een beter beeld krijgt over wat de mogelijkheden zijn voor jou. Mocht je op zoek zijn naar informatie, dan kun je altijd binnenkomen en deze folders inkijken of meenemen.