Eetverslaving en overeten

Een verslaving hoeft niet altijd het gevolg te zijn van stoffen of producten waar je lichaam niet meer zonder kan, zoals alcohol of drugs. In geval van een eetverslaving bijvoorbeeld is er sprake van dwangmatig en overmatig eten, zonder dat het lichaam daarom vraagt.

 

Steeds met eten bezig zijn. Je volproppen als je een slechte bui hebt. Eten om niet te voelen, om een leegte op te vullen. Eten, niet omdat je het wilt of omdat je trek bent, maar omdat het ergens van binnen moét. Eten als troost, als vlucht, als drug. Ben je misschien verslaafd aan eten?

 

Een eetverslaving gaat verder dan je af en toe een keer te buiten gaan in de snackbar, of steeds dat ene koekje teveel. Het gaat om dwangmatig gedrag dat diep van binnen in de persoon zit. Een gewenning aan de stofjes die je hersenen aanmaken als je grote hoeveelheden voedsel tot je neemt. Liefst met zoveel mogelijk vetten, suikers en koolhydraten. Daar raakt je lichaam dan weer aan gewend.

 

Een eetverslaving is een vicieuze cirkel. Door de vreetbuien voel je je slecht, dik, onaantrekkelijk. En wat doe je, om dat nare gevoel te verstoppen? Juist… Hoewel: niet iedereen wordt dik van een eetverslaving. Er zijn ook mensen die er een sportverslaving naast hebben. Of die overgeven. Eetverslavingen worden vaak onderschat maar zijn gevaarlijk voor de gezondheid van je lijf en geest. En als er iets níet helpt, is het wel diëten…

 

Voedsel bevat in het algemeen géén of nauwelijks bestanddelen waar mensen verslaafd aan kunnen raken. Een eetverslaving heeft meer te maken met hoe mensen zich gedragen rondom voedsel, wat ze van eten vinden en welke eetgewoontes zij in de loop van de tijd ontwikkeld hebben

 

Wat is een eetverslaving

Eten is iets wat we elke dag doen. Maar voor sommige mensen is eten een drug. Deze mensen hebben een ongezonde relatie met voeding. Ze eten niet alleen wanneer ze honger hebben, maar vaak de hele dag door, omdat ze een dwang voelen om zich vol te proppen. En dat liefst met voedingsmiddelen met veel vet, suiker en koolhydraten.

 

Een eetverslaving is een psychische aandoening. In de meeste gevallen is de eetverslaafde vooral geestelijk afhankelijk van eten. Gevoelens van angst, eenzaamheid, doelloosheid en leegte worden ‘opgevuld’ met grote hoeveelheden ongezond eten. Voeding is de ‘beloning’ voor een ongelukkig gevoel. Eten is dan een ware drug geworden, een vlucht uit de werkelijkheid.

 

Maar een eetverslaving kan daarbij ook lichamelijk zijn; dan is het lijf gewend aan grote hoeveelheden suikers en koolhydraten, het protesteert dan als het minder krijgt.

 

Hoe ontstaat een eetverslaving

Uit onderzoek blijkt, dat iemand met een eetverslaving dezelfde hersenactiviteit vertoont als bijvoorbeeld een alcohol- of drugsverslaafde. Vandaar dat er sprake is van een echte verslaving. Een eetverslaving komt vaak voort uit problemen in de jeugd of opvoeding, psychische problemen, stress, omgevingsfactoren en met name een laag zelfbeeld.

 

Ook erfelijkheid kan een rol spelen. Vooral als de cliënt al kampt met overgewicht, kan dat leiden tot een vicieuze cirkel van lijnen en eetbuien, en van ongelukkig voelen, en weer eten om dat gevoel te verzachten

 

 

Eetverslaving door emotie

Voedsel kan als troost dienen bij (emotionele) problemen, en als die zich blijven herhalen kan dat uiteindelijk resulteren in een eetverslaving. Wie eten gebruikt als een middel om om te gaan met stress, boosheid of verdriet om er maar eens een paar te noemen, zorgt ervoor dat het lichaam hunkert naar eten en het gaat zien als een oplossing van het probleem of de emotie.

 

We zijn geneigd om voedsel dat veel vet of suiker bevat als een beloning te zien. Dat kan ook moeilijk anders, want al in onze jeugd waren bijna alle traktaties en beloningen zoet. Onderzoek wijst uit dat de ‘belonings-gedeelten’van onze hersenen oplichten en dopamine aanmaken wanneer er ‘lekker eten’wordt geconsumeerd. Zouden we dit onszelf aangeleerd hebben?

 

Symptonen

Niemand zegt tegen zichzelf ‘vanaf morgen heb ik een eetverslaving’.  Eetverslavingen zijn er niet van de ene op de andere dag. Meestal beginnen de problemen eenvoudig en worden langzaam ernstiger. De volgende symptomen en waarschuwingssignalen zouden kunnen duiden op een naderend probleem.

    • Stemmingswisselingen
    • Voedsel onderverdelen in goed en slecht voedsel
    • Op een dieet met voedsel restricties gaan
    • Stiekem eten of proppen als niemand het ziet
    • Voelen dat je je eetgedrag niet onder controle hebt
    • Jezelf belonen voor iets met voedsel
    • De hele dag aan eten denken
    • Niet voldaan zijn, zelfs niet na de maaltijd
    • Jojo’en en/of moeite om op gewicht te blijven
    • Ontevreden zijn over je eigen lichaam
    • Jezelf schuldig voelen of walgen NA het eten
    • Stress alleen kunnen wegwerken door middel van eten

 

Wat kun je doen

Mensen met een eetverslaving hebben niet altijd door dat ze een verslaving hebben. Ze lijden wel erg onder de situatie; voelen zich machteloos. Inzien dat je verslaafd bent aan eten is de eerste stap naar genezing.

 

Een einde maken aan een eetverslaving is een proces dat tijd kost. De verslaving is er niet van de ene op de andere dag gekomen, en gaat ook niet van de ene op de andere dag weg. Neem de tijd en schakel indien nodig hulp in. Hieronder staan een aantal suggesties die je als leidraad kunt gebruiken.

 

Niet al het eten is slecht. Bij de meeste verslavingen is een van de eerste manieren om ervan af te komen een volledige onthouding. Stoppen met alcohol of drugs en wel helemaal… Bij een eetverslaving ligt dat even iets gecompliceerder, want je lichaam heeft voedsel nodig. Helemaal stoppen met eten is dus geen optie. Echter, niet al het eten is slecht, er is ook voedsel dat u gewoon kunt consumeren. Het is goed om daaraan te denken en ernaar te handelen.

 

Zet de rem op jou ‘zwakke punten’. Je bent verslaafd aan literbakken vanille-ijs, of chocolade? Je eet als je alleen op de bank zit zonder probleem een familie-zak chips op? Dan is het zaak dat je ervoor zorgt dat die voedselproducten gewoon niet meer in huis zijn. Verwijder jouw ‘zwakke punten’. Want wat er niet is, kun je ook niet eten. Misschien dat je in een later stadium, wanneer het weer wat beter gaat hiermee weer kunt stoppen.

 

Ga meer gestructureerd eten. Ja je leest het goed. Hier staat dus niet ‘ga op dieet’. Weet je  eigenlijk wat je eet? Waarschijnlijk niet. Je houdt het ook niet bij. En dat is niet zo erg, bijna niemand doet dat. Maar als je gaat eten volgens een plan, met wat meer structuur of simpele regels erin, dan leer je omgaan met eten en grenzen stellen. Je wordt jezelf bewust van de valkuilen en kunt er dan op termijn ook beter mee omgaan.

 

Ontwikkel andere manieren om met jouw emoties om te gaan. Troost-eten, belonings-eten, ik-ben-zielig-eten, niemand-begrijpt-mij-eten, het zijn allemaal manieren om een gevoel dat je hebt te verwerken. We noemen dat ook wel ‘copen’ of omgaan met. Wanneer je zorgt voor een andere manier om met deze emoties om te gaan dan eten, dan eet je minder.

 

Verveeld? Ga niet eten maar wandelen. Klinkt belerend maar helpt wel. Verdrietig? Bel een vriendin of kennis om bij te kletsen… zonder een doos koekjes op tafel…

 

Vraag om hulp. Jouw eetverslaving is door de tijd heen gestart, erger geworden en gaat niet vanzelf weer weg. Dat vergt gewoon tijd. Hieraan alleen en zonder hulp een einde maken is niet eenvoudig. Vraag indien nodig om professionele hulp van bijvoorbeeld een huisarts of diëtist. En als je dat niet wilt dan iemand uit jouw omgeving. Praat over jouw probleem en werk samen een plannetje uit. Probeer je ook daaraan te houden. Mensen die samen een probleem te lijf gaan, hebben een grotere kans om ervan af te komen.

 

 

Wat kan het JIP voor jou betekenen?

Heb je een vraag op het gebied van eetverslaving of overeten en  je weet niet zo goed waar je hem kunt stellen. Dan kun je bij ons langs komen en met een medewerker van het JIP praten.  Je kunt bij ons langskomen op de  Wilgenhoflaan 2c in Beverwijk waar ook Place2Be zit.  Het JIP inloopspreekuur is elke dinsdag- en donderdagmiddag van 15.00 uur tot 17.00 uur  open. Wil je liever niet langs komen kun je ons altijd bellen (0251-300397) of mail naar jip@nul251.info.

 

Handige links

Proud2Bme Hier vind je heldere uitleg wat het verschil is tussen een eetprobleem en een eetstoornis. Je kan veel informatie vinden over Anorexia, Boulimia, eetstoornis NAO en eetbuienstoornis. Als je op zoek bent naar hulp, kan je hier te weten komen welke hulpinstanties en hulpvormen er in jouw omgeving zijn.

Hulp bij afvallen  Handige site met afvaltips om te vermageren en daarna op gewicht te blijven

Gezond aankomen  Het is vaak niet zo gemakkelijk om voldoende te gaan eten als je moet aankomen. De tips op deze pagina helpen bij het aankomen.

Gezond aankomen 10 beste tips op een rijtje

 

Hieronder vind je ook meer over

Verslaving

Game verslaving

Roken

Medicijnverslaving

Internet of computer verslaving

Koopverslaving

Werkverslaafd

Porno- of seksverslaving

Socialbesitas

Alcohol verslaving

Drugsverslaving

Gokverslaving

Iets doen aan je verslaving